هنرپیشه های قدیم و خواننده های ایرانی

جالب است نظر گوگوش، بانوی ترانه های پاپ پارسي زبانان جهان  را  نیز در باره ی هنر و قابلیت های مهرداد آسمانی بدانيم. در تشریح توانائی ها و خصوصیات مهرداد آسمانی، گوگوش آشکارا از فرق بزرگ موجود بین  مهرداد آسمانی با سایر بزرگانی که گوگوش به آثار گذشته شان  افتخار می کند سخن می گوید. در زیر بخشی از مصاحبه ی زیبا و تاریخی هما احسان با گوگوش را که در نوروز 1384 بعمل آمده است و نظر گوگوش درباره ی توانائی های مهرداد  را در بر می گیرد درج می نمائیم: خلاصه ی پاسخ گوگوش به هما احسان که می پرسد: چرا مهر داد آسمانی رو انتخاب کردی برای همکاری؟

اسفنديار منفرد زاده يکی ديگر از آهنگسازان خوب کشورمان است. اسفنديار منفرد زاده پس از اينکه هشت سال در راديو کار کرد برای تحصيل عملی موسيقی به دانشکده هنرهای زيبای تهران رفت. اما پس از دو سال و نيم آنجا را رها کرد و مدتی برای تحصيل موسيقی به برلين و وين سفر کرد. او برای خوانندگان بزرگی چون ابی و داريوش و فرهاد و فريدون فروغی آهنگسازی کرده است. آثاری که برای ابی خلق کرده اند شامل طلوع کن، هلا و بشکن می باشد.

با اینکه خیلی از خوانندگان پاپ داخل کشور، آرزوی رسیدن به شهرت و کوچ به لس آنجلس یا جایی مشابه را در سر می پرورانند مثل آنچه برای شادمهر عقیلی اتفاق افتاد. اما از آن طرف هم چه بسیار خواننده هایی که دل شان می خواهد به ایران بیایند و با گرفتن مجوز فعالیت، آلبوم هایشان را در تهران منتشر کنند. طی سال های اخیر ماجراهای زیادی در مرکز موسیقی ارشاد و البته در فضای موسیقی مملکت رخ داده و با تغییر سیاست ها، عرصه برای بازگشت هنرمندان قدیمی یا فعالیت خوانندگان جوان خارج از کشور، باز شده است.

استاد ایرج استاد آواز سرگذشت هفتاد و پنج ساله ای دارد که از فراز این زندگی و سرگذشت پربار، ده ها میلیون قلب ایرانی سالیان دراز به شعف و سرور پرداخته اند. من در این مطلب بر آن هستم رخنه ای به رازهای محبوبیت و مردمی بودن استاد ایرج، یکی از خوش صداترین خواننده ی موسیقی ایرانی تاریخ بزنم. هنوز اندک نیستند آنهایی که ایرج را به دلیل آوازخوانی به جای فردین در فیلم ها ملامت می کنند. هنوز بسیاری از موسیقی دانان کشور بر اهمیت جایگاه ایرج در موسیقی آوازی و موسیقی مردمی پی نبرده اند. شاید مشکل اصلی این باشد که اینان توانایی تمییز و تفکیک موسیقی مردمی را از اصیل ندارند و هیچگاه بر این مهم همتی نگمارده اند.

فرح دخت عباس طالقانی (پوران) خواهرزاده روح بخش خواننده سر شناس اواخر دهه ۱۳۲۰ و اوايل ۱۳۳۰ است و به واسطه او جذب خوانندگی شد. او ابتدا با نام بانوی ناشناس و سپس با شهرت همسر اولش (عباس شاپوری) با نام بانو شاپوری و سرانجام با عنوان پوران به کارش ادامه داد. او موسیقی را از شاگردی استاد شاپوری شروع کرد. پوران فعاليت در سينما از ۱۳۳۹ آغاز کرد، برخی از فيلم هایی که او در آن ها نقش آفرینی کرده عبارتند از: ستارگان می درخشند، عمو نوروز، طلای سفيد، گرگهای گرسنه، لاله آتشين، آقای قرن بيستم، اشکها ولبخندها، دنيای پول، حاتم طائی، گدايان تهران و توفان بر فراز پاترا.

بی بی سی: بعد از چهار سال قايم موشک و ديدارهای کوتاه پشت صحنه با اميد بالاخره يه فرصت يک ساعته پيدا کردم. حيف که پای تلفن حرف زديم، دوست داشتم باهاش تو استوديو بودم و وقتی آهنگ ها داشت تموم می شد از آلبوم می گفتيم. تازه آلبومش با تمام کارهای قبليش فرق داره، البته فقط از بابت انتخاب سازها و ريتم. ما معمولا به اميدی عادت داريم که با يک ارکستر بزرگ زنده بزنه و بخونه. اين آلبوم بيشتر حالت الکترونيکی داره و حتی آوازهای عاشقانه اش يه حالت ديگه است. خوبه يا بد ... قضاوتش با ما نيست چون فقط سليقه است. با اين آلبوم اميد شنونده های جديد پيدا کرده و بعضی شنونده های قديمو شايد دلخور کرده. حالا بخونين و بشنوين که انگيره اين انتظار چی بوده.

بندرت اتفاق افتاده است كه زندگي نامه ي كاملي از اشخاص بزرگ به مانند آنچه در ديگر كشورها معمول است داشته باشيم چون بيشتر ما ايراني ها متأسفانه كمتر به خاطره ‌نويسي عادت داريم. در نتيجه مجبور به رجوع به گفتار اشخاصي كه به نوعي با آن شخص در ارتباط بوده‌اند، هستيم و بر اساس گفته‌هاي آنها و از لابلاي خاطراتي كه پس از مرگ فرد دهان به دهان گفته مي‌شود مي‌بايستي به يك فضاوت درستي دست يابيم و واقعيت زندگي فرد را بتوانيم درك كنيم كه چگونه انساني بوده است. چون خاطراتي كه هست، مي‌تواند برضد شخص و يا حتي سالوسانه باشد.

در عالم موسيقي و در کنار تصنيف و آواز و ترانه، خواندن سرود نيز نوعي از اجرا و هنري است که شکل و تعريف خاص خود را دارد. جايگاه مشخص سرود در مقولۀ موسيقي، و کاربردهايي که دارد، بر همگان روشن و شناخته شده است. معروف‌ترين سرودهاي هر کشور، طبعا سرود ملي همان کشور است. و بعد شايد آنچه که در محيط و فضاي نظامي و پادگان‌ها اجرا مي‌شوند، و بالاخره سرودهاي گروه و دسته و احزاب، و سازمان‌هاي مختلف صنفي و سياسي که بيشتر براي تهييج اعضاء و هوا داران، و تاکيد بر اهداف و آرمان‌هاي آن حزب، و يا سازمان، خوانده و اجرا مي‌شوند.

بنان در خانواده هنردوست و اعیان خود که نسبت نزدیکی با ناصرالدین شاه داشتند - مادرش برادر زاده ناصرالدین شاه بود - با آوازهای پدر اولین درس های موسیقی را آغاز کرد و پس از مدتی همراه با خواهرانش به مکتب مرتضی نی داوود نوازنده و آهنگساز نامدار ایران راه یافت که اولین معلم رسمی او در واقع نی داوود بود. او آواز را بعدها نزد ضیاء الذاکرین و ناصر صیف به روش سینه به سینه ادامه داد، او آنزمان شناختی از تئوری موسیقی و نت نداشت و آواز را به شیوه قدما و بدون توجه به جایگاه صدایش می خواند. سال ها بعد به دعوت روح ا... خالقی نزد صبا رفت تا به جمع خوانندگان مکتب وزیری بپیوندد.

شهره در 18 دی ماه در یکی از محله های تهران در خانواده ای هنرمند متولد شد در 7 سالگی متوجه شد به موسیقی علاقه بسیاری دارد و به هنرستان موسیقی رفت تا با موسیقی آشنایی بیشتری پیدا کند، در 15 سالگی وارد دنیای هنر شد و خوانندگی را پیشه خود کرد اولین آهنگ او دختر مشرقی بود و همه متعجب از این آوازه خوان جدید ِفریبنده زیبا بودند و مدتی طول نکشید که آوازه شهرت و محبوبیت او به همه جا رسید با این آواز شهره به جلد مجله های موسیقی نقل مکان کرد و به یک ستاره بدل شد. شهره یکه تاز شهر شد و هر روز محبوب تر از روز گذشته، او به اوج رسید و محبوب مردم شد.

شکیلا در 13 اردیبهشت ماه سال 1341 در تهران به دنیا آمد. وی کوچکترین فرزند خانواده بود. از همان دوران کودکی شیفته موسیقی بود و آثار نبوغ و استعداد در او هویدا بود. در نه سالگی قطعه ای برای تلویزیون اجرا کرد و آنچنان مورد توجه قرار گرفت که در پی آن برای خوانندگی دعوتش کردند اما از آنجایی که کم سن و سال بود و خانواده اش نیز راضی نبودند و قبول نکرد و به موسیقی در حد شرکت در برنامه های مدرسه و مسابقات استعدادهای درخشان و گاهی نیز هنرمندی در محافل خانوادگی قناعت کرد او همچنین تحصیلاتش را نیز با موفقیت پی گرفت.

ابی يكي از ماندگارترين خوانندگان ايراني مي باشد كه از صدايي فوق العاده خوب و استثنايي برخوردار مي باشد. در سال 1353 ازدواج كرده و سه فرزند دختر حاصل اولين ازدواج او مي باشد. اولين فرزند خاتون متولد 1354 و دندانپزشك، دومين فرزند سايه متولد 1355 و سومين فرزند او عسل متولد 1357 كه همگي تحصيلات دانشگاهي دارند. از ازدواج دوم با خانم مهشيد صاحب يك پسر به نام فرشيد است. ابي خيلي دوست داشته خلبان شود اما در سال 1348 و در سن بيست سالگي از وادي هنر سر درآورده است. شروع كار هنري او با گروه بلك كتز بلك كتز بوده كه ترانه هاي انگليسي مي خواندند.

کورش یغمایی هنرمندی است با پيشينه اي قوي و قدرتمند در موسيقي پاپ ايران. شخصیتی که تنها به عشق آب و خاک اجدادیش از تمام فرصت ها و موقعیت هایی که برای او در خارج از کشور مهیا بوده و هست چشم پوشی کرده تا هنرش را در وطنش عرضه کند هر چند که بهای زیادی در این راه تا کنون پرداخته است. وقتی سخن می گوید تمام دردها و رنج هایی که او در تمام این سال ها کشیده، برایتان نمایان می شود. فریادهای او برای اعتلای موسیقی پاپ در ایران در حصار تنگ نظری ها و بی برنامگی ها تنها و اسیرب ماند.

تولّد اسفند 1309 در ساری. لیسانش دانش سرای کشاورزی. از اوان نوجوانی نی های خود رو را سوارخ می کرد و در آنها می دمید. در سال 1317 در دبستان با ساختمان فلوت پیشاهنگان آشنا شد. عماد نزد خود و بی استاد نواهای محلّی را در فلوت می دمید و بعدها که به رادیو آمد، آهنگ هایی را که با ویلن در رادیو اجرا می کردند، با فلوت تقلید می کرد. در شهریور 1322 به تئاتر روی آورد و علاوه بر نقش کمدین ها، پیش پرده می خواند و فلوت می زد. در تهران مجید محسنی، حمید قنبری و جمشید شیبانی از سال های 1320 پیش پرده خوانی را شروع کرده بودند و پرویز خطیبی و ابوالقاسم حالت، اشعار فکاهی آن را می سرودند.

در سال های پس از انقلاب، ميان 1360 و 1368 و شايد به سبب ترانه های غميادانه وطنی که می خواند، روز به روز بر شمار طرفدارانش در بيرون از ايران افزوده می شد، هر چند که در خود ايران نامش حتی از فهرست کتاب های مرجع زدوده شده بود. از همين روی برای يافتن زندگينامه دقيق او سر در هر منبع موسيقائی فرو برديم که در اين سال های اخير تعدادشان نيز زياد شده است. چيز دندان گيری نصيب مان نشد. مثلا زاد روزش و زندگی پيش از خوانندگی اش را در اين منابع نيافتيم، ولی در همه آن ها به تحقير و تکرار آمده که نام اصلی اش سکينه دده بالا بوده است.

بی بی سی: نگاه بامدادیم به تلویزیون های فارسی زبانی که از جنوب کالیفرنیا روی ماهواره به سمت ایران پخش می شوند، با خبری ناگوار مواجهم کردند: جلال همتی بر اثر بیماری مزمن آلزایمر در گذشت. پخش ترانه ی کوچه بازاری مهوش پریوش چه بد کرد غلط کرد شوهر کرد با صدای جلال همتی، اینبار نه پیام آور شادی که مارش عزا بود. جلال همتی از میان ما رفت. همتی که بود؟ به قول مادر بزرگ لاله زار ناطق، چه می خواند؟ هر آنچه که وقتی لاله زار و فرهنگش از میان رفتند، مرد. یاد مهوش، پریوش، صدای آفت، باباکرم جاودانه حسین همدانیان، نیلوفر مردن پوران نواهای فولکلوری که برای همسن و سالان من بیگانه بودند و صدای جلال همتی، مجرای شناسش شد!

حسین قوامی در سال 1288 خورشیدی در تهران به دنیا آمد. پدرش رضا قلی خان قوامی از خاندان های اصیل تهران بود او به موسیقی ایرانی عشق می ورزید، خانه اش پایگاه هنرمندان زمان بود و اکثر آثار موجود موسیقی آن دوره را به صورت صفحات گرامافون در دسترس داشت حسین که در پنین خاندانی پا به عرصه ی وجود گذاشته بود از سنین کودکی گوشش با موسیقی آشنا و طنین دلپذیر ساز و آواز با خونش عجین شده بود. صدایش خوب بود پدر آن را می پسندید و گهگاه در مهمانی های خصوصی، تنها و گاه به همراه ساز و آواز می خواند و مورد تشویق اهل هنر قرار می گرفت.

بدون کمترین شک و شبهه ای و بدون هیچ حس متعصبانه و غیر منطقی اگر قرار باشد نام پنج موسیقیدان برجسته تاریخ موسیقی ایران را نام ببریم، از نام محمدرضا شجریان به راحتی نمی توانیم بگذریم. در واقع باید گفت که نام شجریان و موسیقی ایرانی به نوعی به هم گره خورده است. این را حق مسلم او هم می توان دانست. تلاش و کوشش و ممارست جدی به علاوه استعداد و خلاقیت و ذهن فعال از هر شخصی یک استثنا به وجود می آورد، آن گونه که از حافظ و سعدی و فردوسی و باربد و نکیسا و شاملو و اخوان و پایور و صبا و ... به وجود آورد.

ناقوسی که در اعماق نغمات استاد گلپا به صدا در می آید فارغ از دغدغه ها و پیامدها احساسی مقیدانه است از انچه را که او را می طلبد و قصد انجامش را دارد حرمت مقدسی از رستگاری خود و او خوب می داند که اگر واژه ها از دل برایند نیازی به تا کید نیست اگر چیزی در نگاه باشد خود جاری خواهد شد ورنه همه چیز جز تزویر نخواهد بود. و باور استاد گلپایگانی بر اینست زیستن در هماهنگی با طبیعت خود بزرگترین معجزه است در سحرگاه در غروب در لذت در درد با هستی درمرگ حتی یک لحظه از او جدا نیستی و این توافق مطلق خود انسان را مذهبی خلق می کند.

استعداد خدادای او اولین بار در ۹ سالگی زمانی که در مدرسه به روی صحنه سن رفت آشکار گشت. اولین ترانه ای که داریوش اجراء کرد، در سن ۱۷ سالگی بود، که ساخته خود داریوش و شعر زیبای علی گزرسه بود و این ترانه نامی نداشت جز پیمان شکسته. ولی داریوش در ۲۰ سالگی توسط حسن خیاط باشی از طریق تلویزیون ایران با ترانه افسانه و جاوید به من نگو دوست دارم که حاصل همکاری پرویز مقصدی و جاویدان بود به مردم ایران معرفی شد. داریوش در همین زمانها بود که با کیوان و افشین آغاز به همکاری کرد که در آن زمان گروه شش و هشت بر سر زبان ها بود.

آیا ستار در موسیقی ایران به حق خود رسیده است؟ چرا ستار با وجود صدای مخملین و هنر و شخصیت استثنایی که دارد، نسبت به خوانندگان دیگری که اصلا در حد و اندازه های او نیستند کمتر در صحنه است؟ اینها سوالاتی است که دوستداران ستار از خود می پرسند و من در این قسمت می خواهم نظرات خود را در این باره بیان کنم. هیچ شکی وجود ندارد که ستار تا زمانی که در ایران بود و با مردم سرزمینش رابطه ی مستقیم داشت از مطرح ترین و محبوب ترین خواننده ها بود و انقلابی در موسیقی ایران به وجود آورد.

مي گويند: زندگي، نزد هر شخصي مفهومي خاص دارد. عده‌اي زندگي را تنها منحصر به وضعيت روزمرگي مي‌كنند و عده‌اي هم زندگي را به سمت و سويي هدايت مي‌كنند كه واژه‌هايي چونگذشت، بزرگواري و بودن، مفهوم و معنايي تازه به خود مي‌گيرد. عده‌اي زندگي خود را خرج ظواهر روزمره مي‌كنند و عده‌اي ديگر تلاششان را معطوف به تأثير گذاري بر چرخه سپري كردن روزگار. مي‌گويم: اين كه هر كدامِ ما در كدام دسته از اين تقيسم‌بندي قرار مي‌گيريم، قضاوت و داوري ديگران را مي‌طلبد. به راستي، چرا پس از گذشت سال‌ها هنوز هم با شنيدن آهنگ كودكانه فرهاد حس نوستالژيك غريبي بر وجود انسانِ ايراني چنگ مي‌زند و ما با خود مي‌انديشيم چرا چند سال از عمر او را هدر دادند و مانعِ خواندنش شدند؟

با مرگ دلکش جامعه موسيقی ايران خواننده ای را از دست داد که نه تنها صدائی رسا و تاثير گذار داشت، بلکه در فرآيند نوآوری در موسيقی سنتی نقشی عمده ايفا کرد. عصمت باقرپور با نام هنری دلکش در سال 1304 در بابل زاده شد. هنوز نوجوان بود که نزد خواهرش به تهران آمد و در مدرسه ای که درس می خواند، توجه آموزگار موسيقی ظهيرالدينی را به سوی خود جلب کرد که صدای او را پر رنگ و شايسته پرورش تشخيص داده بود. ظهيرالدينی او را به دفتر روح الله خالقی در انجمن موسيقی ملی برد و خالقی او را به دست عبدالعلی وزيری خواننده معروف آن زمان سپرد که فوت و فن آوازخوانی را به او بياموزد.

گیتی پاشایی در سال 1327 هجری شمسی در تهران به دنیا آمد. پدر بزرگش جعفر منصوری شاعر و استاد تار و خط بود و نوازندگی تار و سه تار را به مادر گیتی آموخت و بدین ترتیب گیتی از طریق مادرش با موسیقی آشنا شد. وی ردیف های موسیقی سنتی را نزد فرامرز پایور، مهدی فروغ و محمود کریمی آموخت. پس از دیپلم به آمریکا رفته و در سیتی کالج نیویورک در رشته معماری مشغول به تحصیل شد و در سیاتل آمریکا لیسانس هارمونی و ارکستراسیون گرفت. در اواخر دهه چهل، فعالیت رسمی خود را با خوانندگی در رادیو و تلویزیون آغاز کرد و به خواندن تصنیف های مردمی مشغول شد.

(مدیر وبلاگ: سلام دوستان اگه این ۲ یا ۳ روزه مطالب رو دیر آپ می کنم به این خاطره که مسافرت هستم مصاحبه و عکس های جدید ناصر ملک مطیعی و اسدالله یکتا هم تو روزهای آینده در وبلاک براتون می زارم) فريدون فرخزاد در آلمان تحصيل كرده و داراى درجه دكتراى علوم سياسى بود. متولد هزار و سيصد و پانزده در شهر تفرش، و برادر شاعره مشهور فروغ فرخزاد بود. فريدون فرخزاد، به جز دكتراى علوم سياسى، شاعر، نويسنده، هنرپيشه، خواننده و مبتكر چندين برنامه و شو تلويزيونى، از جمله شو موفق (ميخك نقره اى) در ايران بود. فریدون فرخزاد هم در تلویزیون برنامه اجرا می کرد و هم یک هفته در میان در رادیو برنامهء صبح جمعه را اجرا می کرد.

(مدیر وبلاگ: سلام دوستان قبل از اینکه مطلب رو بخونین اینو بگم که امروز من با آقای ناصر ملک مطیعی مصاحبه کردم و عکس گرفتم که ایشالا تو ۴ یا ۵ روز آینده براتون تو وبلاگ می زارم) بانو سيمين غانم در شمار آن دسته از خوانندگان متين و به راستي هنر مندي است که دامان خود را از دام شهرت طلبي هاي کاذب و سود جويي هاي جذاب ورچيده و طمع تلخ و شيرين و زهر آگين آن را  نچشيد و در غرقاب و گنداب ابتذال دست و پا نزد که اين خود هنري است بسيار زيبا تر از  هنرخوانندگي او. سيمين غانم ضمن باز خواني برخي از ترانه هاي قديمي با آهنگسازان بر جسته اي همچون علي تجويدي، همايون خرّم، فريدون شهبازيان و به خصوص فريبرز لاچيني و جواد لشکري، و ترانه سراياني چون فرهاد شيباني و اردلان سر افراز و ... همکاري داشته است.

پس از بازگشت به صحنه، همه تشنه ی آهنگها و اشعار عاشقانه و جاودانه ی گذشته ی او بودند. و او گلهای پژمرده ی عشق های قدیمی را در دل نسلهای گذشته دوباره شاداب نمود و نسلهای جوان نیز که نظاره گر آبیاری گلهای پرپر شده ی عشق های گمشده به دست این اسطوره ی هنر بودند، بتی را یافتند که می توانستند از آن پس به زبان او در گوش دلداده ی خود سخن عشق رازمزمه کنند. کنسرت ها به شرحی که لحظه به لحظه در این سایت منعکس گردید با موفقیت بی نظیر به پایان رسید و پس از آن گوگوش در سکوتی طولانی فرو رفت.

سوسن زنی باشخصيت بود و هيچ وقت گذشته خود را فراموش نکرد و هميشه يار مستمندان بود. او در تأسيس چند پرورشگاه سهيم بود. او سرپرستی چندين کودک بی سرپرست را مادرانه بعهده گرفت. او با ديدن هر فقيری اختيارش را از دست می داد و توشه و مزد زحماتش را بين آنان تقسيم می نمود. او درد فقيری و نداری و بی کسی و زندگی پرورشگاهی را چشيده بود... سوسن نامش گل اندام طاهرخانی بود متولد ارديبهشت ماه ۱۳۲۱در قصر شيرين. نام پدرش ابراهيم نام مادرش بلقيس بود. بعد از دست دادن پدرش در يک حادثه تصادف که خودش هم مجروح گشت به اتفاق مادرش به تهران آمد.

اكبر گلپايگانی، خواننده‌ی پرآوازه موسيقی ملی ايران، پس از ٢٣ سال ممنوعيت آواز خواندن در ايران، در سن ٧٤ سالگی با اجرای كنسرت در خارج و تهيه آلبوم در داخل كشور، بار ديگر به عرصه‌ی موسيقی بازگشته است. هرچند اخيرا برگزاری كنسرت در داخل كشور برای گلپا مجاز شده است، اما او از اين كار امتناع می‌كند. با عرض سلام خدمت آقای اکبر گلپایگانی، خواننده بزرگ آواز ایران، آقای گلپایگانی ترانه‌ها و صدای شما صحنه موسیقی ایران را در عرض نیم‌قرن گذشته تا کنون خیلی شکل داده است. شما پس از انقلاب ایران بمدت ۲۳ سال رسما در صحنه موسیقی ظاهر نشدید و حال چندین سال است که در خارج از ایران در کنسرتهایی شرکت کرده‌اید. لطفا از برنامه‌های بعدی‌تان برایمان تعریف کنید. 

اشرف السادات مرتضایی یا آنچنان که برای ایرانیان شناخته شده است مرضیه خواننده افسانه‌ای در سال 1926 در تهران بدنیا آمد .پدر و مادرش از یک خانواده هنردوست بودند و هنرمندانی از قبیل مجسمه ساز، نقاش و مینیاتوریست و موسیقیدان در فامیلش زیاد بودند. اما مادرش بود که بطور خاص او را تشویق به خواندن کرد و در همه دوران حیاتش ازاو پشتیبانی می کرد. بانو مرضیه در مصاحبه‌ای درباره خود می‌‌گفت :در زمانی که خانواده‌های ایرانی به ندرت فرزندان دخترشان را برای تحصیل علم می فرستادند پدر من با وجودیکه یک فرد روحانی بود مرا تشویق به آموزش تحصیلات مرسوم زمان نمود.

درسال 1350، خسرو هریتاش، کارگردان فیلم آدمک در تلاش برای پیدا کردن خواننده‌ای تازه نفس بود که فریدون فروغی، به او معرفی می‌گردد و با یک بار زمزمه‌کردن ترانه‌ها، خسرو هریتاش متوجه می‌شود که شخصی را که به دنبالش بوده، یافته است. در نتیجه، دو ترانه به نام‌های آدمک و پروانهٔ من را با موسیقی تورج شعبان‌خانی و اشعار لعبت والا، برای فیلم هریتاش اجرا می‌کند. پس از اکران فیلم، صفحه‌های 45 دور این دو ترانه، در صفحه ‌فروشی ‌های معروفی چون آل کوردوبس، پاپ، دیسکو، بتهوون، و پارس عرضه می‌گردد.

شما همراهاني كه ليلا فروهر اين نام دير آشناي دنياي هنر ايران  نامي كه نه تنها ايران و ايراني، بلكه هر هنردوست و هنر شناس و هنرمندي  در هر كجاي دنيا بايد به آن ببالد و به پاس هنر و شخصيت و منش و وقارش در مقابلش سر تعظيم فرود آورد. نامي كه نشستن در كنار او افتخاريست بس بزرگ ... شما را به ضيافت شبي خواهيم برد كه ليلا اين هنرمند متعهد و مسئول  دنياي هنر ايران در حالي كه شبي باشكوه را در كنار هوادارانش در كنسرتهايي موفق پشت سر گذاشته بود و خستگي  كنسرت ها و سفرها را به دوش مي كشيد.

استاد محمدرضا شجریان كه تاكنون آثار به یاد ماندنی بسیاری را بر جای گذاشته و كنسرت‌ها‌ی متعددی را در ایران و خارج از كشور به روی صحنه برده است، اخیرا به گفته خودش انگیزه ای برای خواندن ندارد. او در حال حاضر با شروع پروژه باغ هنر بم تمام زمان و نیروی خود را صرف ساخت و ادامه این پروژه كرده و از تمام مردم و هنرمندان برای ادامه راه یاری می‌خواهد. با وی در خصوص جریان موسیقی در كشور به گفت و گو پرداخته ایم؛ گزیده‌‏ای از این گفت و گو در پی می‌آید. هنر ما و اصالت آواز و موسیقی ما در بداهه خوانی و بداهه نوازی است؛ یعنی تمام اعتبار ما در این بداهه خلاقیت لحظه ای خلاصه می‌‏شود.

به نظر خود شهرام، او بزرگترين شهرام ايراني است چون زماني كه پدر او اين اسم را برايش انتخاب كرد كسي از اين چنين اسم هايي استفاده نمي كرد. پدر شهرام سرهنگ ارتش بود و فاميل خودش را از نادري افشار به شب پره تغيير داده بود.

نحوه ي وارد شدن به دنياي موسيقي:

شهرام از همان ابتدا اهل درس و مدرسه نبود و در كنار همه ي كارها، كار موسيقي  رو دنبال مي كرد و بعد از شهبال برادر بزرگترش، او نيز وارد حرفه ي موسيقي شد و از سال 1343 در هتل قو بصورت حرفه اي كار خود را آغاز كرد. در سال 1347 وارد گروه بلك كتز شد و كارش را با نوازندگي گيتار بيس و خوانندگي در كنار خوانندگاني همچون ابي و مارتيك، ادامه داد.

به تازگی یک نفر به خانوادمان اضافه شده! لیلی فصیحی 17 ماه پیش به زندگی ما آمد. او عشق زندگی‌ام است. من برای او می‌خوانم و از این جهت هیجان‌زده‌ام که او یک بچه‌ی موزیکال است. بودن او در زندگی مرا قوی‌تر کرده و به من اعتماد به نفس بیشتری بخشیده است. من هرگز تصور نمی‌کردم که مادر شوم اما امروز یک مادر هستم و زندگی را بدون لیلی نمی‌توانم تصور کنم. من می‌خواهم که وقتی لیلی بزرگ‌تر شد به من افتخار کند و با توجه به عشقی که لیلی به موزیک دارد بعید نیست که در آینده من و او یک آهنگ دونفری بخوانیم!

یادنامه دلکش، عصمت باقر پور، به همت فروغ بهمن پور در خارج از کشور منتشر خواهد شد. این کتاب که حاوی شناخت نامه کاملی از آثار وی همراه با ذکر نام آهنگساز و ترانه سرا و سال اجرای آن است، همچنین شامل دست خط های او، اسناد همکاری با رادیو، فعالیت های سینمایی این هنرمند و ... آمده است به زودی در خارج از ایران به طبع خواهد رسید .بهمن پور درباره این کتاب می گوید: در بخشی از این، کتاب دلکش در بوته نقد و نظر آمده است که در این بخش کسانی چون هوشمند عقیلی، تورج نگهبان و ... نظرات خود را بیان کرده اند. این کتاب شامل 115 مصاحبه، مقاله است. این کتاب با نام بردی از یادم همچنین حاوی حدود 120 عکس از این هنرمند برجسته است.

شکیلا درسیزدهم اردیبهشت ماه برابر با سوم ما می سال یک هزار و سیصد و چهل و یک در تهران دیده گشود. کوچکترین فرزند خانواده بود و از همان کودکی شیفته موسیقی. در نه سالگی قطعه ای برای تلویزیون در شوی مرحوم فرخزاد اجرا کرد و آنچنان مورد توجه قرار گرفت که در پی آن برای خوانندگی دعوتش کردند. کم سن بود و خانواده اش نیز راضی نبودند، به تحصیلش ادامه داد و موسیقی را به برنامه های مدرسه و مسابقات استعدادهای درخشان قناعت کرد. در پانزده سالگی به فراگیری موسیقی ملی و ردیف های آوازی نزد مرحوم استاد محمود کریمی پرداخت، تا اینکه در هجده سالگی برای ادامه آموختن موسیقی کلاسیک به آمریکا رفت.

دهه پس از كودتای 28 مرداد، دهه پديده هائی در ايران بود كه عمر آن، گرچه با تغييراتی، به درازا كشيد. چنان به درازا كه تا انقلاب 57 نيز ادامه يافت.  راه افتادن كاباره در تهران و موسيقی كاباره ای، يكه تازی راديو نيروی هوائی كه در سالهای بعد راديو امريكا جانشين آن شد، به صحنه آمدن زنانی كه عشوه روی صحنه می‌فرختند و ترانه هائی كه سروته نداشتند اما طرفدار داشتند. لاله زار نيز كه روزگاری شانزه ليزه تهران  و مركز تئاتر و سينمای هنری ايران بود، پس از 28 مرداد 32  در مقابل همين يورش از پای در آمد و كاباره‌های رو زمينی و زيرزمينی در آن مثل قارچ روئيدند كه پايدارترينشان كافه مصطفی پايان در لاله زار نو بود. اركستر آذربايجانی آن از دو بعد از ظهر تا خروس خوان می‌كوبيد و از نفس نمی‌افتاد. كودتا، گذشته را اينگونه زير چمكه خود كوبيد.

از فریدون فرخزاد زیاد شنیده اید، نامه هایش برای فروغ را خوانده اید، نامه های فروغ، که برای فری نوشته را هم خوانده اید، از این که چگونه ناجوانمردانه به عمرش پایان دادند هم شنیده اید، از این که چقدر با سواد بود از این که بهترین شو منی بود که ایران به خودش دید، از این که به چند زبان زندهء دنیا مسلط بود ، ... اما من می خواهم خاطراتی کوتاه و شیرین که از او به یاد دارم را برایتان نقل کنم. نمی دانم چرا چند روزه که مرتب از فریدون فرخزاد یاد می کنم ! و از جلوی چشمانم نمی رود. فریدون فرخزادهم در تلویزیون برنامه اجرا می کرد و هم یک هفته در میان در رادیو برنامهء صبح جمعه را اجرا می کرد.

حدود یک سال پس از صادر شدن مجوز و انتشار آلبوم ماهیگیر، کاست دیگری با صدای مرحوم مازیار منتشر شد. این آلبوم که کبوتر نام دارد، در حقیقت دومین مجموعه از آثار مازیار (عبدالرضا کیانی نژاد) است که پس از انقلاب، اجازه انتشار نیافته بود؛ آلبوم های بوی گندم و کودک قرن (که ضبط استودیویی نداشت و پس از مرگ خواننده منتشر شد) از جمله کارهای پس از انقلاب این هنرمند به شمار می آیند، و حالا با به بازار آمدن ماهیگیر و کبوتر، تنها یک آلبوم مازیار در دست رس علاقه مندان قرار نگرفته است:  تنهایی، که به گفته نزدیکان شرکت ناشر آثار مازیار، آن هم به زودی در می آید. شرکت پژواک هنر به مدیریت سعید عزیزی (موزیسین و همسر غزل، دختر مازیار) نشر این آثار را بر عهده دارد؛ نکته ای که باعث شده نظرات ناشر به آسانی در این کارها اعمال شود.

غلامحسین بنان در سال 1290 در تهران متولد شد. او در خانواده هنردوست و اعیان خود که نسبت نزدیکی با ناصرالدین شاه داشتند (مادرش برادرزاده ناصرالدین شاه بود) با آوازهای پدراولین درسهای موسیقی را آغاز کرد و پس از مدتی همراه با خواهرانش به مکتب مرتضی نی داوود نوازنده و آهنگساز نامدار ایران راه یافت که اولین معلم رسمی او در واقع نی داوود بود. او آواز را بعدها نزد ضیاء الذاکرین و ناصر صیف به روش سینه به سینه ادامه داد، او آنزمان شناختی از تئوری موسیقی و نت نداشت و آواز را به شیوه قدما و بدون توجه به جایگاه صدایش می خواند. سالها بعد به دعوت روح ا... خالقی نزد صبا رفت تا به جمع خوانندگان مکتب وزیری بپیوندد.

ترانه خوانی در ایران، بدان سبک که همچنان افتان و خیزان به تقلید از داریوش و ستار ادامه دارد، بدعت گذاری دارد که حیف است اگر نامش و ابتکارش فراموش شود. داریوش رفیعی بدعت گذار سبکی در ترانه خوانی ایران است که بعدها امثال فرهاد، داریوش، ستار و دیگرانی که اکنون می خوانند - اما شهرت آنانی را که نام برده شد ندارند - یا تکامل پیدا کرد و یا تقلید شد.  در دهه 30، نسل جوان ایران ترانه های او را زمزمه می کرد: رختخواب مرا، مستانه بنداز- تو پیچ پیچ ره میخانه بنداز...  صدایش با صدای همه آنها که در آن سالها ترانه می خواندند تفاوت داشت، همانگونه که سبک خواندنش متفاوت بود. شن بادهای ملایم حاشیه کویر در صدایش بود، غم غربت گون های کویری.

تصور نمی کنم نسل امروز از سوسن ، خواننده لاله زاری بیش از 3 دهه قبل ذهنیتی داشته باشد چرا که سوسن آوازخوانی با طیفی گسترده از هواخواه نبود و حتی مانند دیگر خوانندگان لاله زاری به دلیل آنچه ابتذال از دیدگاه متولیان فرهنگی آن روز برشمرده می شد تا سال 50 راهی به رادیو و تلویزیون پیدا نکرد (به خاطر نمی آورم پس از آن نیز صدا و ترانه هایش را از رادیو شنیده باشم) تا اینکه در آن سال همراه برخی از هم قطارانش به برنامه ای تحت عنوان بشکن و بالا بنداز آمد و تصویر و صدایش از رسانه ای همگانی پخش گردید و ترانه ای خواند که موجب معروفیتش در میان گروه وسیعی از مردم شد به نام سفر :

نمی دانم چه رسمی است که اگر برخی نمی توانند کوه سختیها را بالا روند و  قله شهرت را فتح کنند، و یا اگر جرأت ندارند بگویند ، بلد نیستیم چنین و چنان باشیم راه مخالفت را پِیش می گیرند . ساعتها بی تأمل سخن می رانند و چه بسیار شایعات که میان این حرفها می بافند. کاش حداقل می دانستند که یاوه گویی هنر نیست! گوگوش ، شهبانوی ترانه ، سالها و سالهاست که با این شایعات رنگین دست و پنجه نرم می کند. شاید به تعداد ثانیه های زندگی برایش شایعه ساخته اند و شاید بیش از آن! روزگار عجیبی است! آن دم که می خواند او را دست نشانده ی گروهی می خوانند و اگر نمی خواند ، کلاهبردار. چه ها که پشت سرش نبافتند، از داستانهای بی اساس عشقی تا زد و بندهای بی پایه سیاسی.